Arif Aksuoğlu · 16 Ekim 2026 · 6 dk okuma
Gün öncesi piyasası
Türkiye’de toptan elektrik ticaretinin önemli bir kısmı EPİAŞ’ın işlettiği Gün Öncesi Piyasası’nda yapılır. Üreticiler ve alıcılar ertesi gün için her saat bazında alış/satış tekliflerini verir. Teklifler eşleştirilir ve her saat için tek bir fiyat oluşur. Bu fiyata Piyasa Takas Fiyatı (PTF) denir.
Neden saatlik değişir?
Elektrik depolanması zor bir üründür; üretim ve tüketimin her an dengelenmesi gerekir. Gün içinde talep ve üretim koşulları saat bazında değiştiği için fiyat da değişir. Örneğin güneş üretiminin yüksek olduğu öğle saatlerinde fiyat düşebilir; talebin yüksek ve üretimin sınırlı olduğu akşam saatlerinde yükselebilir.
Fiyatı etkileyen başlıca etkenler
- Hava durumu: sıcaklık talebi, rüzgâr ve güneş de yenilenebilir üretimi etkiler.
- Barajlardaki su durumu ve hidroelektrik üretimi.
- Doğal gaz, ithal kömür ve döviz kuru gibi girdi maliyetleri.
- Santral bakımları ve hat kısıtları.
- EPİAŞ ve EPDK’nın uyguladığı fiyat üst ve alt sınırları.
PTF faturanıza nasıl yansır?
Düzenlenmiş tarifedeki bir abone için PTF doğrudan faturaya yansımaz; EPDK tarifeyi belirli dönemlerde günceller. PTF’ye endeksli bir sözleşmesi olanlarda ise fiyat, dönem ortalaması olarak hesaplanıp enerji bedeline yansıtılır. Bu yüzden endeksli sözleşmelerde fiyat piyasa koşullarıyla birlikte değişir.
Bu konuyu kendi rakamlarınızla denemek ister misiniz?
Güncel piyasa göstergelerine bakSık sorulanlar
PTF ile SMF aynı şey mi?
Hayır. PTF gün öncesi piyasasında oluşan fiyattır; SMF (Sistem Marjinal Fiyatı) ise gerçek zamanlı dengeleme için oluşan fiyattır. İkisi birbirinden farklı olabilir.
Günün hangi saatinde elektrik daha ucuz?
Genel bir kural yoktur; mevsime, hava şartlarına ve talebe göre değişir. Güncel saatlik PTF değerleri EPİAŞ Şeffaflık Platformu’nda yayımlanır.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; tarife değerleri, limitler ve oranlar EPDK kararlarıyla değişebilir. Güncel değerler için EPDK ve ilgili kurumların yayınlarını esas alın.